dressuur neusriem hoofdstel strak te strak paardrijden wedstrijden tips advies

Een te strakke neusriem: waarom het nog steeds voorkomt

Als we alle studies over paardenwelzijn en het aansnoeren van de neusriem lezen, dan zou het eindresultaat simpel moeten zijn:

nooit meer een aangesnoerde neusriem.

En toch is dit niet de realiteit.

Het is al lastig een duidelijke regel te creëren als het gaat om hoe strak de neusriem danwel niet mag zijn en waar de druk gemeten dient te worden.

Zo is de twee-vinger richtlijn van de FEI geschrapt omdat de interpretatie zoveel ruimte gaf dat er veel discussie ontstond, zoals over waar er gemeten dient te worden.

Volgens de meeste welzijnsonderzoeken dient de ruimte tussen de bovenkant van het neusbeen en de neusriem gemeten te worden. Velen meten aan de zijkant (ook door de FEI stewards) of zelfs de onderkant van de neusriem.

Ook over de vingers is discussie.

Het enige wat vrij bekend is, is dat het twee vingers moeten zijn. Maar meet je met die vingers boven op elkaar of naast elkaar? En de ene vinger is de andere vinger niet. Wat als je vingers heel dun of dik zijn? Dan krijg je al een ander resultaat.

Persoonlijk geloof ik dan ook niet dat de oplossing te vinden is een metertje die een vaste twee-vinger maat aangeeft, gezien ook hier de resultaten niet hetzelfde mee zijn.

Waarom niet?

Omdat elk paard zijn individuele vorm van hoofd heeft.

Ik ben dan meer voor een meter die de daadwerkelijke druk aangeeft en ook dan moet onderzocht worden onder welke gemiddelde druk paarden het meest prettig bewegen.

En als ICPBC-bitfitconsultant weet ik dat een hoop ook afhankelijk is van het gebruikte bit. Een lossere neusriem met een slecht passend bit zal net zo (on)comfortabel voor het paard zijn als een meer vaste neusriem met een beter passend bit.

Kortom kijk naar het bit en de neusriem en naar het individuele paard.

Als de neusriem extreem los moet zitten rijst weer de vraag, wat is dan het nut van de neusriem? Is er überhaupt een nut? En waarom is hij ooit bedacht?

De twee-vinger richtlijn van de FEI is geschrapt omdat de interpretatie zoveel ruimte gaf dat er veel discussie ontstond

Directe inwerking op de mond

Als een paard druk op de mond krijgt door middel van het bit dan zal hij onder deze druk vandaan willen komen. De logische reactie van een paard kan zijn om weg te bewegen van de druk en dus de mond te openen.

Dit betekent dat de hulp van het bit niet zo snel doorkomt dan we als ruiter zouden wensen.

Een open mond gaf vroeger in de strijd te paard ook het risico dat als een paard zou vallen met de mond open, het de onderkaak zou breken. De teugelhulpen in geval van leven of dood zullen ook niet zo subtiel zijn geweest.

De leven op dood strijd is gelukkig voorbij, maar als ruiter willen we wel dat de hulp van het bit zo direct mogelijk aan komt.

Hoe strakker de neusriem hoe directer de hulp van het bit op de tong terecht komt. En ook hoe minder het paard de tong kan bewegen en onder het bit vandaan kan halen. Ook kan het paard natuurlijk niet makkelijk de mond openen.

Wat zeg ik nu? Heb ik nu een voordelen aangegeven van het aansnoeren van de neusriem?

Eigenlijk wel en ook wel logisch dat er voordelen te voelen en zien zijn voor de ruiter, want anders zou iedere ruiter wel met een lossere neusriem rijden.

Stabiliteit (?)

Daarbij geeft het aansnoeren van de neusriem ook nog een schijngevoel van stabiliteit in het paard. Dit komt omdat de kaken eigenlijk gefixeerd worden.

Een gefixeerde kaak (denk aan het op elkaar drukken van de eigen kaken) geeft minder beweeglijkheid in de hals maar zorgt er wel voor dat als jouw paard nog niet op eigen benen loopt, ineens veel meer in balans lijkt te gaan. Vooral rechtuit.

Om het paard te laten buigen (wat lastiger is geworden) zetten we dan als ruiter gewoon meer druk.

Zo wordt eigenlijk een stukje basiswerk overgeslagen, namelijk het paard de balans onder de ruiter te laten vinden.

dressuur neusriem hoofdstel strak te strak paardrijden wedstrijden tips advies

Een gefixeerde kaak geeft minder beweeglijkheid in de hals maar zorgt er wel voor dat als jouw paard nog niet op eigen benen loopt, ineens veel meer in balans lijkt te gaan

Dichte mond

Een ander ‘voordeel’ van het strak aansnoeren is dat de mond niet meer open kan. Als wedstrijdruiter wordt dit nu eenmaal hoger beloond. En er komt nog een bijkomend ‘voordeel’ bij, namelijk dat je paard lichter in de hand zal aanvoelen.

Hoe werkt dat?

Het strakker aansnoeren zorgt er voor dat de binnenkant van de wangen tegen de tanden wordt aangedrukt. De bovenkaak van het paard is breder dan de onderkaak en als daar het slijmvlies van de wang tegenaan wordt gedrukt, is dat niet prettig.

Vandaar dat het paard om weg te trekken van dit ongemak het hoofd naar achteren trekt, meer richting de ruiter. En zo krijg je dus een lichter gevoel in je hand.

Je begrijpt natuurlijk dat dit geen goede oplossingen zijn.

De meeste neusriemen worden niet aangesnoerd om ons paard te pesten, maar het is eerder uit onwetendheid. Als je instructeur aandringt om de neusriem strakker aan te trekken en he paard voelt daarna beter in je hand, is het lastig te geloven dat het voor een paard toch niet zo prettig is.

Daarnaast heeft het aansnoeren van de neusriem ook gevolgen voor de huid, de fascia, spieren, zenuwen, botten en doorbloeding.

Om goed te functioneren heeft elk lichaamsonderdeel goede doorbloeding nodig. Onze voedingsstoffen en afvalstoffen worden namelijk vervoerd door het bloed. Wordt een structuur niet goed doorbloed dan zal het uiteindelijk last krijgen van functieverlies.

Zo is dat bij de vinger die je afbindt met een touwtje maar ook bij het aansnoeren van de neusriem. Het werkt precies hetzelfde. Ongemerkt zullen structuren minder functioneren. Bij het ene paard lijdt dit tot problemen in de O.A.A regio: het gebied van de schedel tot de eerste 2 halswervels.

Bij de ander lijdt dit tot een tong die als een klok in de mond hangt en bij een losse neusriem eruit komt. Weer een ander ander gaat headshaken, de lip extreem optrekken, kaakgewrichten komen onder spanning enzovoorts.

En dan heb ik het alleen nog maar over de structuren om en nabij het hoofd.

Wees dus bewust met vastdoen van de neusriem en snoer niet letterlijk het paard de mond. Twijfel je over de neusriem laat er dan een professional naar kijken maar ga in ieder geval nooit voor zo strak dat de wangen en alle structuren rond de neusriem opbollen.

5 antwoorden
  1. Margreet Bouwmeester
    Margreet Bouwmeester zegt:

    De “hulp” die het bit geeft is met name het laten kauwen van het paard waardoor zijn lichaam kan bewegen. Het strak aansnoeren van de neusriem heeft een nadelig effect op het gehele paardenlichaam en niet alleen op het hoofd. Indien een paard correct van achteren naar voren over de rug wordt gereden vangt de hand de beweging op die ontstaat vanuit het achterbeen. De neus blijft dan iets vóór de loodlijn zodat het kaakgewricht vrij kan bewegen.

    Beantwoorden
  2. Mathilde
    Mathilde zegt:

    En wat zijn de ervaringen om zonder neusriem te rijden?
    Ik merk geen verschil bij mijn paard.
    Is er een verschil tussen de Mexicaanse en de Engelse neusriem?

    Beantwoorden
  3. Jet
    Jet zegt:

    Wat een elkende, de strak aangesnoerde neusriem! Nooit goed natuurlijk! En een bit…. een paard wil onder de druk van het bit uitkomen, omdat het PIJN doet op de gevoelige lagen. Ja, die wedstrijdruiters maken er een mooi verhaal van, de jury’s doen fijn mee. Als je van je paard houdt en de natuurlijke schoonheid, houding en beweging wilt respecteren, dan rij je op een simpel en los neusriempje. Er zijn genoeg bitloze varianten die niets afknellen.Echt, een paard kan alles zonder stuk ijzer in de mond en zonder aansnoerzaken.We zijn toch wijzer tegenwoordig? We hebben toch veel meer kennis dan een paar eeuwen geleden? We hebben tochbonze mond vol over paardenwelzijn? Bitten en aansnoerneusriemen: WEG ERMEE!

    Beantwoorden
  4. Jac Hop
    Jac Hop zegt:

    De neusriem is wel degelijk één onderdeel van het hoofdstel die prikkels doorgeeft aan paard en pony.
    Door de neusriem af te snoeren komen de prikkels die op het bit moeten uitwerken niet door. (praamwerking)
    Mijn ervaring is dat paarden met een aangesnoerde neusriem dit in de bewegingen laten zien. o.a. spanning, hoofd achter de loodlijn, verkorte passen, kunnen niet ontspannen stilstaan en durven niet te lopen. De neusriem met twee vingers op maat maken is beter maar ook niet te los, te hoog of te laag.
    Geen enkel tuigdeel mag knellen dus ook de neusriem niet.

    Beantwoorden
  5. Anja
    Anja zegt:

    Bij mijn paard werd de neusriem ook steeds maar vaster gedaan omdat hij dan niet kon leren hat tong over het bit te gooien en de kinketting wat strakker om. Op S&T liep mijn paard dan ook super ‘actief’ maan naar mijn gevoel nooit ontspannen en los. Tot de tandarts zei dat mijn paard zijn geheemelte irritatie vertoonde door de stang.
    Heb heel de rommel eruit gegooid, overgestapt op een hele dunne baby S&T en heb een grotere neusriem in het hoofdstel gedaan die zo los is dat mijn volledig hand eronder kan. Gooit mijn paard zijn tong over het bit ? Neen Doet hij zijn mond open? Neen Hij voelt zich comfortabel omdat heel de boel past, hij is nu soepel en ontspannen in zijn aanleuning en loopt mooi door zijn lichaam.

    Beantwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *